အဇာဘိုင်ဂျန် နိုင်ငံမှာ နောက်လထဲ ကျင်းပမယ့် ကမာ္ဘလုံးဆိုင်ရာ ရာသီဥတု ဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲမှု ဆိုင်ရာ ကုလသမဂ္ဂ ညီလာခံမှာ ရန်ပုံငွေ မတည်ရေး အတွက် ထိုင်းနိုင်ငံကလည်း ပါဝင် ပံ့ပိုးသွားမယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
ထိုင်း နိုင်ငံ ရာသီဥတု ဖောက်ပြန်ပြောင်းလဲမှု နဲ့ သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင် ဆိုင်ရာဌာန အကြီးအကဲ Mr. Phirun Saiyasitpanich က ပြောကြားလိုက်တာပါ။
အဆိုပါ ညီလာခံမှာ ရန်ပုံငွေ ပါဝင်ရေးနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ရာသီဥတု ဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲမှု မူဝါဒဆိုင်ရာ အမျိုးသား အဆင့် ကော်မတီက တနင်္လာနေ့မှာ ညှိနှိုင်း အတည်ပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်တယ် လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
၂၀၂၄ ခုနှစ် ကုလသမဂ္ဂ ၂၉ ကြိမ်မြောက် ရာသီဥတု ဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲမှု ဆိုင်ရာ ညီလာခံ (Conference of the Parties – COP29) ကို အဇာဘိုင်ဂျန် နိုင်ငံ မြို့တော် ဘာကူ (Baku) မှာ နိုဝင်ဘာလ ၁၁ ရက်ကနေ ၂၂ ရက်နေ့အထိ ကျင်းပမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
ရာသီဥတု ဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲမှု အကျိုးဆက်ဖြစ်တဲ့ ဆုံးရှုံးမှုများ လျော့ပါး သက်သာစေဖို့ နဲ့ ရာသီဥတုနဲ့ အတူ လိုက်လျော ညီထွေ နေထိုင်နိုင်ဖို့တို့ အတွက် ဖွံ့ဖြိုးပြီးနိုင်ငံတွေက ကူညီ ထောက်ပံ့နိုင်ရေး ဆွေးနွေးမှာ ဖြစ်ကြောင်း သိရပါတယ်။
အဲဒီလို ဘဏ္ဍာရေး ထည့်ဝင်မှု ဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို COP29 ညီလာခံမှာ ဆွေးနွေး တိုင်ပင်ကြမှာ ဖြစ်လို့ အလွန် အရေးပါတဲ့ ညီလာခံတခုပင် ဖြစ်တယ် လို့လည်း Mr. Phirun က ပြောကြားပါတယ်။
လက်ရှိ မျှော်မှန်း ရန်ပုံငွေမှာ တနှစ်ကို အမေရိကန် ဒေါ်လာ ဘီလီယံ ၁၀၀ ဖြစ်ပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ် အတွက် မျှော်မှန်း ရန်ပုံငွေ အသစ်ကို အစားထိုး သတ်မှတ်မှာ ဖြစ်တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
ဒါပေမယ့်လည်း Green Climate Fund နဲ့ အခြားသော ရာသီဥတု ဆိုင်ရာ ရန်ပုံငွေများ အတွက် ထည့်ဝင်မှုဟာ မျှော်မှန်း ထားတာထက် လျော့နည်းနေဆဲ ဖြစ်ကြောင်း Mr. Phirun က ဖြည့်စွက် ပြောကြားပါတယ်။
လွန်ခဲ့တဲ့ ၂ နှစ် ၂၀၂၂ ခုနှစ်က ကျင်းပခဲ့တဲ့ COP27 ညီလာခံမှာ မျှော်မှန်းထားတဲ့ ရန်ပုံငွေ ပြည့်မီဖို့ ၁၆ ဒသမ ၇ ဘီလီယံ လိုအပ် နေခဲ့တယ် လို့လည်း Mr. Phirun ပြောကြားချက်အရ သိရှိရပါတယ်။
“ရာသီဥတု ဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲမှု ဆိုင်ရာ ငွေကြေး အထောက်အပံ့ အတွက် ကူညီပေးမယ် ဆိုတဲ့ ဖွံ့ဖြိုးပြီး နိုင်ငံတွေရဲ့ ကတိကဝတ်တွေကို လက်တွေ့ အကောင်အထည် ဖော်နိုင်ဖို့အတွက် နောက်လ ညီလာခံမှာ သူတို့ကို တိုက်တွန်းသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်” လို့လည်း သူက ဆက်ပြောပါတယ်။
“COP 29 ညီလာခံဟာ ချမ်းသာတဲ့ နိုင်ငံတွေဆီက ငွေကြေး အထောက်အပံ့ကို ရရှိနိုင်တဲ့ အရေးပါတဲ့ အချိန်ကာလတခု ဖြစ်တယ်။ မိုးလေဝသနဲ့ ရာသီဥတု ပြောင်းလဲမှု ပုံစံတွေရဲ့ မြင့်မားလာတဲ့ အကျိုးဆက်တွေနဲ့ အညီ သူတို့ရဲ့ ထည့်ဝင် မှုတွေ ကလည်း ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်က လျာထားချက်ထက် ပိုပြီး မြင့်တက်လာသင့်တယ်” လို့လည်း သူက ပြောဆိုပါတယ်။
၂၀၅၀ ပြည့်နှစ်မှာ ကာဗွန်ဓာတ် သမမျှတမှု ရှိရေး၊ ၂၀၆၅ ခုနှစ်မှာ ဖန်လုံအိမ် ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လွှတ်မှု သမမျှတမှု ရှိရေး တို့ကို ရည်မှန်းကာ ဖန်လုံအိမ် ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လွှတ်မှု လျှော့ချရေး အတွက် ထိုင်းနိုင်ငံရဲ့ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုတွေကို အဆိုပါ ညီလာခံမှာ တကမာ္ဘလုံး သိအောင် တင်ပြသွားမယ် လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
ထိုင်းနိုင်ငံ အနေနဲ့ အဲဒီ ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်မီဖို့ ကြိုးစားနေဆဲ ဖြစ်ပေမယ့်လည်း အရှိန်မြှင့်တင်နိုင်ဖို့ အတွက် နိုင်ငံတကာ ရန်ပုံငွေ အဖွဲ့အစည်းများဆီက ငွေကြေးနဲ့ နည်းပညာ ဆိုင်ရာ ကူညီပံ့ပိုးမှုများ လိုအပ်မှာ ဖြစ်ကြောင်း Mr. Phirun က ပြောကြားပါတယ်။
ရာသီဥတုဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲမှုများကြောင့် ဖြစ်ရတဲ့ ပျက်စီး ဆုံးရှုံးမှုများ အတွက် ရန်ပုံငွေ ထားရှိပြီး ပြန်လည် ထူထောင်ရေး လုပ်ဆောင်ဖို့ ကြိုးစားနေရတဲ့ နိုင်ငံတွေကို ပေးအပ်သွားမှာ ဖြစ်တယ် လို့လည်း သိရပါတယ်။
ထိုင်းနိုင်ငံကလည်း ဖွံ့ဖြိုးဆဲ နိုင်ငံများအနေနဲ့ အဆိုပါ ရန်ပုံငွေကို အကျိုးခံစားခွင့် ရှိမရှိ သိလိုတယ် လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
REF: Bangkok Post
