၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် ရွေးကောက်ခံအစိုးရကို အာဏာသိမ်းပြီးနောက် နိုင်ငံအား ပြည်တွင်းစစ်အတွင်း ကျရောက်စေသည့် မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်ကို ဝါရှင်တန်က ဖမ်းဆီးပေးရန် အမေရိကန်သံရုံး Facebook စာမျက်နှာပေါ်တွင် ရေးသားတောင်းဆိုကြသည်။
ဇန်နဝါရီ ၃ ရက် အမေရိကန် တပ်များ ဗင်နီဇွဲလားမြို့တော် ကာရာကက်စ်ကို ဗုံးကြဲပြီး အာဏာရှင် နီကိုလပ်စ် မာရူဒိုနှင့် သူ့ဇနီးအား ဝင်ဖမ်းပြီး တရားရင်ဆိုင်ရန် နယူးယောက်သို့ ပို့ဆောင်သည်။
မြန်မာ့ လွတ်လပ်ရေးနေ့ ရန်ကုန်ရှိ အမေရိကန်သံရုံးမှ ကြေညာချက် ထုတ်ပြန်ပြီး သံရုံး Facebook စာမျက်နှာတွင် မင်းအောင်လှိုင်ကိုလည်း အလားတူ အရေးယူရန် မှတ်ချက်များဖြင့် ပြည့်နေသည်။ သူ၏ စစ်အုပ်စုသည် အရပ်သားများကို ကျယ်ပြန့်သော စစ်ရာဇဝတ်မှုများ ကျူးလွန်သည်ဟု စွပ်စွဲခံနေရသည်။
တနင်္လာနေ့ညနေအထိ ထိုပို့စ်တွင် မှတ်ချက် ၄၇၀၀ ကျော်ရှိပြီး ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်က မြန်မာစစ်ဗိုလ်ချုပ်များအား ခိုင်ခိုင်မာမာ အရေးယူရန် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုကို တိုက်တွန်းကြသည်။
“မြန်မာပြည်သူတွေက အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုကို အရင်လိုပဲ ရိုးသားစွာ ကျေးဇူးတင်တယ်” ဟု မှတ်ချက်တခုတွင်ရေးထားသည်။ “ဒါပေမဲ့ စစ်အုပ်စုက စကားလုံးသက်သက်ကို မတုန့်ပြန်ဘူး။ ခိုင်မာထိရောက်တဲ့ အရေးယူမှုကိုမှ နားလည်တယ်” ဟု ထိုမှတ်ချက်တွင် ဆက်လက်ဖေါ်ပြထားသည်။
“ဘိန်းဘုရင် ငွေလိမ်ဂိုဏ်းခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်ကိုလည်း လာဖမ်းပါ” ဟု အခြားတယောက်က ရေးသားသည်။
အခြားသူများကလည်း မြန်မာသည် စစ်အာဏာရှင်အောက်မှ လွတ်မြောက်မှသာ လွတ်လပ်နိုင်မည်ဟု ရေးသားပြီး လွတ်လပ်ရေးနေ့သည် လက်ရှိဖြစ်ပွားနေသည့် အကြမ်းဖက်မှုများနှင့် ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် ခါးသီးသော အရသာကို ပေးသည်ဟုလည်း ဆက်လက်ရေးသားသည်။
စစ်အုပ်စုကို အရေးယူရန် မှတ်ချက်များ မြင့်မားလာခြင်းသည် ပြည်တွင်း ပြည်ပရှိ မြန်မာပြည်သူများ၏ ကျယ်ပြန့်သော စိတ်ပျက်မှုကို ထင်ဟပ်နေသည်။ လူအများအပြားအတွက် လူမှုကွန်ရက်သည် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော စစ်အုပ်ချုပ်ရေးမှ နိုင်ငံတကာအကာအကွယ်တောင်းရန် နောက်ဆုံးနေရာ ဖြစ်နေသည်။
သို့သော် တရားစီရင်ပိုင်ခွင့်နှင် ပထဝီနိုင်ငံရေး အကန့်အသတ်များကြောင့် အမေရိကန် တိုက်ရိုက်စွက်ဖက်မှု ဖြစ်ဖွယ်မရှိကြောင်း လေ့လာသူများပြောသည်။
လုံခြုံကြွယ်ဝချမ်းသာသော အင်ဒို-ပိစိဖိတ် ဒေသအတွက် မြန်မာအကျပ်အတည်း အဆုံးသတ်ရေး မရှိမဖြစ် လိုအပ်သည်ဟု အမေရိကန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ကြေညာချက်က ရေးသားခြင်းသည် ဝါရှင်တန်၏ ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော သေနင်္ဂဗျူဟာ စိုးရိမ်ပူပန်မှု လက္ခဏာဟု အချို့က ထောက်ပြကြသည်။
စစ်အုပ်စု၏ ရွေးကောက်ပွဲကို အတုအယောင်အဖြစ် ရှုတ်ချရန်နှင့် မြန်မာ့အရေး အမေရိကန် အားထုတ်မှုများကို ဦးဆောင်ရန် အထူးကိုယ်စားလှယ်နှင့် မူဝါဒညှိနှိုင်းရေးမှူး တဦးခန့်ထားရန် နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန် လွှတ်တော်အမတ်များက ထရမ့်အစိုးရကို တိုက်တွန်းသည်။
စစ်အုပ်စု၊ ၎င်း၏ မဟာမိတ် နယ်ခြားစောင့်တပ် (BGF) နှင့် ဒီမိုကရေစီအကျိုးပြုကရင့်တပ်မတော် (DKBA) တို့ အကာအကွယ်ဖြင့် လုပ်ကိုင်နေသည့် မြန်မာနယ်စပ် ငွေလိမ်ခြံဝင်းများ အပါအဝင် အရှေ့တောင်အာရှတဝန်းမှ ငွေလိမ်လုပ်ငန်းများကို တိုက်ဖျက်ရန် အထူးအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းကြောင်း ထိုမတိုင်မီတပတ်က ဝါရှင်တန်ကြေညာသည်။
ထိုအစီအစဉ် တစိတ်တပိုင်းအဖြစ် ဝါရှင်တန်သည် DKBA ခေါင်းဆောင်များကို အရေးယူပိတ်ဆို့ပြီး FBI ထောက်လှမ်းရေးများကို ထိုင်းတွင် ထားကာ ငွေလိမ်လုပ်ငန်းနှင့်ပတ်သက်သည့် ဝက်ဆိုက်များကို ပိတ်သိမ်းသည်။
“အချုပ်အခြာအာဏာအပြင် ကြားဝင်စွက်ဖက်မှုနဲ့ပတ်သက်တဲ့ နိုင်ငံရေးအရ အရေးပါမှုကို ကျနော် နားလည်ပေမဲ့ မင်းအောင်လှိုင်နဲ့ အခြားစစ်ခေါင်းဆောင်တွေကို ဘယ်နိုင်ငံက ဖမ်းဖမ်း ကျနော်ကြိုဆိုတယ်” ဟု နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများကွန်ရက် (PPMM) မှ ကိုသိုက်ထွန်းဦးပြောသည်။
နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေး အသင်း (AAPP) ၏ အဆိုအရ မင်းအောင်လှိုင် စစ်အုပ်စုသည် သိမ်းကြုံးတိုက်ခိုက်မှုများတွင် လူ ၇၆၀၀ ကျော် သတ်ဖြတ်ထားပြီး အတိုက်အခံ ၃၀၀၀၀ ကျော်ကို ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။ နိုင်ငံ၏ ရွေးကောက်ခံ ခေါင်းဆောင်များဖြစ်သည့် နိုင်ငံတော် အတိုင်ပင်ခံ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် သမ္မတ ဦးဝင်းမြင့် အပါအဝင် လူ ၂၂၀၀၀ ကျော် သံတိုင်များနောက်တွင် ဆက်လက်ရှိနေသည်။
“စစ်တပ်ဟာ နိုင်ငံခေါင်းဆောင်တွေကို ဖမ်းဆီးထောင်ချထားပြီး နိုင်ငံပြိုကွဲအောင် လုပ်နေတယ်” ဟု ကိုသိုက်ထွန်းဦးပြောသည်။ “အာဏာရှင်စနစ်ကို စုပေါင်းတော်လှန်မှုနဲ့သာ ဖယ်ရှားနိုင်မယ်။ ဒါကြောင့် ကျနော်တို့အဆုံးထိ တိုက်ရမယ်” ဟု သူပြောသည်။
ထိုအခါမှသာ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ လွတ်မြောက်ပြီး စစ်ခေါင်းဆောင်များသည် ၎င်းတို့၏ ရာဇဝတ်မှုများအတွက် တရားဥပဒေအတိုင်း ရင်ဆိုင်ရမည်ဟုလည်း သူ ပြောသည်။
“သူတို့ ဥပဒေနဲ့တာဝန်ယူမှုနဲ့ ရင်ဆိုင်ရအောင် ကျနော်တို့ တော်လှန်ရေးကတဆင့် ကျနော်တို့ လုပ်ရမယ်” ဟု သူပြောသည်။
(ဧရာဝတီ အင်္ဂလိပ်ပိုင်းပါ Envious Myanmar Netizens Seek U.S. Action on Min Aung Hlaing After Maduro Arrestကို ဘာသာပြန်သည်။)
You may also like these stories:
ဗင်နီဇွဲလား သမ္မတကို အမေရိကန်ဝင်ဖမ်းတာ တရုတ်ကြောင့်လား (ရုပ်/သံ)
ရွေးကောက်ပွဲလွန် ရာထူးအပြောင်းအလဲ တပ်တွင်းမှန်းဆချက်များ
မြန်မာစစ်အုပ်စုကို တရုတ် ဘယ်လောက်ထိ ကာကွယ်နိုင်မလဲ
၂၀၂၆ ကို မျှော်ကြည့်ခြင်း (သို့မဟုတ်) မြန်မာ့ရှေ့ခရီးမှာ ဘာတွေရှိနေသလဲ
စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများ ရွေးကောက်ပွဲက ဟန်ပြ အရပ်သားအစိုးရ အတုသာ ပေါ်ထွက်လာမည်
