ဗင်နီဇွဲလား အတိုက်အခံ ခေါင်းဆောင်ကို အမေရိကန်က သမ္မတအဖြစ် အသိအမှတ် ပြုသည့်အတွက် နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံ ရေး တင်းမာလာပြီးနောက် သံအဆက်အသွယ် ဖြတ်တောက်ရန် ဗင်နီဇွဲလား သမ္မတ နီကိုလက် မာဒျူရိုက အမိန့်ပေး လိုက်ခြင်းဖြစ်သည်။
ဗုဒ္ဓဟူးနေ့၌ အမေရိကန်ရှိ ဗင်နီဇွဲလား သံရုံးနှင့် ကောင်စစ်ဝန်ရုံးကို ပိတ်ပစ်ရန်နှင့် ဗင်နီဇွဲလားတွင် ရောက်နေသည့် အမေရိကန်သံတမန်များကိုလည်း ၇၂ နာရီအတွင်း နိုင်ငံမှ ထွက်ခွာရန် သမ္မတ မာဒျူရိုက အမိန်ထုတ်လိုက်ခြင်း ဖြစ်ပြီး၊ အမေရိကန်နှင့် အနောက်နိုင်ငံများမှ အသိအမှတ်ပြုသည့် မိမိကိုယ် မိမိ သမ္မတအဖြစ် ကြွေးကြော်နေသူ် ဂျူအန်ဂွိုင်ဒိုကမူ မည်သည့် အမေရိကန်သံတမန်မှ ထွက်ခွာသွားရန်မလိုကြောင်း၊ ၎င်းတို့နှင့် ပတ်သက်၍ တစုံတခုဖြစ်ပွားခဲ့ပါက အကျိုး ဆက်ကို ခံစားရမည်ဖြစ်ကြောင်း ခြိမ်းခြောက်လိုက်ပြီး နိုင်ငံခြားရေးဌာနကို တန်ပြန်အမိန့်ပေးခဲ့သည်။
ဂျူအန် ဂွိုင်ဒိုသည် ၂၀၁၅ ခုနှစ်က ဗင်နီဇွဲလား အမျိုးသားလွှတ်တော်၏ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်လာ သူဖြစ်ပြီး၊ ယခုလ စောစော ပိုင်းက သမ္မတ ဒုတိယသက်တမ်းအတွက် ကျမ်းသစ္စာ ကျိန်ဆိုခဲ့သူ မာဒျူရို အား တရားမဝင် နေရာလုယူထားကြောင်း စွပ်စွဲသည့် အတွက် နှစ်ဘက်အကြား တင်းမာမှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဂျူအန်ဂွိုင်ဒို၏ စွပ်စွဲချက်ကို အမေရိကန်၊ ဘရာဇီးလ်၊ ကနေဒါ၊ ဥရောပသမဂ္ဂ ခေါင်းဆောင်ပိုင်းနှင့် အမေရိကန် ပြည်နယ်အဖွဲ့အစည်းဝင်အများစုတို့က လိုက်ပါထောက်ခံကြသည်။
မက္ကဆီကိုကမူ အတိုက်အခံခေါင်းဆောင် ဂွိုင်ဒိုကို အသိအမှတ်မပြုသကဲ့သို့ ဘိုလီးဗီးယာကလည်း မာဒျူရိုကို အတိ အလင်း ထောက်ခံကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။
ဗင်နီဇွဲလား နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဂျော့ချ် အရီဇာက အမေရိကန်အစိုးရနှင့် သမ္မတဒေါ်နယ်ထရမ့် တို့သည် အာဏာသိမ်းမှု ဖြစ်ပေါ်အောင် လှုံ့ဆော်နေကြကြောင်း စွပ်စွဲလိုက်သည်။
ရုရှားကလည်း “အဖျက်သဘောဆောင်၍ ပြည်ပဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်းသည် နိုင်ငံတကာဥပဒေ၏ အခြေခံအကျဆုံး စံနှုန်းများကို ပြောင်ပြောင်တင်းတင်း ချိုးဖောက်ခြင်းသာဖြစ်ကြောင်း” သမ္မတ ဗလာဒီ မာပူတင်က သဘောထားမှတ်ချက် ပေးခဲ့ပြီး ဗင်နီဇွဲလားပုန်ကန်သူများကို အစိုးရအား အသိ အမှတ်ပြုသော အမေရိကန်ဦးဆောင်သည့်အုပ်စုကို ရုရှားက ရှုတ်ချလိုက်သည်။
ဝါရှင်တန်၏ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိဖြင့် ဗင်နီဇွဲလား ခေါင်းဆောင်သတ်မှတ်နေခြင်းသည် အနောက်အုပ်စု၏ နိုင်ငံတကာ ဥပဒေလာ အချုပ်အခြာအာဏာနှင့် အခြားနိုင်ငံ၏ပြည်တွင်းရေးဝင်မစွက်ရေးမူတို့အပေါ် အမှန်တကယ်ရပ်တည်ချက်ကို ပြသရာရောက်ကြောင်း ရုရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောခွင့်ရ အမျိုးသမီး မာရီယားဇာခါရိုဗာက ပြောသည်။
ရုရှားသမ္မတက ဗင်နီဇွဲလားရွေးကောက်ခံအစိုးရအပေါ် မိမိထောက်ခံချက်ကို အခိုင်အမာကတိပြု ကြောင်း သမ္မတနီကို လပ်မာဒျူရိုနှင့် တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်စဉ် ပြောကြားခဲ့သည်။
ပူတင်နှင့်မာဒျူရိုတို့သည် နယ်ပယ်အသီးသီးတွင် ဆက်လက်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားကြရန် သဘောတူညီမှု ရခဲ့ကြသည်။
လနှင့်ချီ၍ ဖြစ်ပွားနေသော ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံရေးအကျပ်အတည်းအတွင်း မာဒျူရိုက ဒုတိယသက်တမ်း အဖြစ် နောက်ထပ် ၆ နှစ် ထမ်းဆောင်ခွင့်ရမည့် ပြီးခဲ့သည့် ရွေးကောက်ပွဲကို အသိအမှတ်မပြုရန် အမေရိကန်ဆုံးဖြတ်ချက်သည် ဗင်နီဇွဲလား ပြည်တွင်းရေးအပေါ် နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း သက်ရောက် နေခဲ့ရသည်။
ဗင်နီဇွဲ့လားနိုင်ငံတွင် လမ်းမပေါ်သို့ လူအများထောင်နှင့်ချီ၍ ထွက်ကာ မာဒျူရို ပြုတ်ကျရေး ဆန္ဒပြခဲ့ ကြသဖြင့် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့က အမေရိကန်ကျောထောက်နောက်ခံပေးထားပြီး လက်ရှိလွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌဖြစ် နေသူ အတိုက်အခံခေါင်းဆောင် ဂျူရန်ဂွိုင်ဒိုက ကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုကာ သူ့ကိုယ်သူကြားဖြတ် အစိုးရသမ္မတအဖြစ် ကြေညာခဲ့သည်။
၎င်းကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုပြီး မိနစ်ပိုင်းအတွင်း အမေရိကန်သမ္မတဒေါ်နယ်ထရမ့်က ဂွိုင်ဒိုကို ကြားဖြတ်သမ္မတအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုလိုက်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။
အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မိုက်ပွန်ပီယိုက မာဒျူရိုကို ရာထူးမှဆင်းပေးရန် တိုက်တွန်းခဲ့ပြီး ဗင်နီဇွဲလားစစ်တပ်အနေဖြင့် ဒီမိုကရေစီပြန်ရရေးလုပ်ဆောင်ရန် ဆော်သြခဲ့သည်။
သမ္မတ မာဒျူရိုကို ထောက်ခံသည့် နိုင်ငံများတွင် ရုရှား၊ တရုတ်၊ ဘိုလီးဗီးယား၊ ကျူးဘား၊ အီရန်၊ ဆီးရီးယားနှင့် တူရကီတို့ ပါဝင်သည်။
