ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ပျောက်ကွယ်သွားမည် မဟုတ်ဟု WHO ပြော

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်သစ်က ပျောက်ကွယ်သွားလိမ့်မည် မဟုတ်ကြောင်းနှင့် ကမာ္ဘပေါ်ရှိ ပြည်သူများက ၎င်းနှင့်အတူ နေထိုင်ရန် သင်ယူရလိမ့်မည်ဖြစ်ကြောင်း ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ (WHO) က မေလ ၁၃ ရက်နေ့ တွင် သတိပေးလိုက်သည်။

ကမာ္ဘတလွှား ရှိ အချို့နိုင်ငံများ တွင် ကိုရိုနာဗိုင်းရပ် ပြန့်ပွားမှုကို တားဆီးရန် ကြိုးပမ်းသည့် အနေဖြင့် ချမှတ်ထားသော ပိတ်ဆို့ ကန့်သတ်ချက်များကို တဖြည်းဖြည်းချင်း လျှော့ချလာသည့် အချိန်တွင် WHO က ၎င်းသည် လုံးလုံး လျားလျား ဖယ်ရှား၍ ရကောင်းမှ ရလိမ့်မည်ဟု ပြောကြားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

အဆိုပါ ဗိုင်းရပ်စ်သည် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်နှောင်းပိုင်းက တရုတ်နိုင်ငံ ဝူဟန်မြို့တွင် ပထမဆုံး တွေ့ရှိခဲ့ပြီး ထိုအချိန်မှစ၍ လူပေါင်း ၄. ၄ သန်းကျော် ကူးစက်ခံခဲ့ရကာ ကမ္ဘာအနှံ့တွင် လူ ၃၀၀၀၀၀ နီးပါးသေဆုံးခဲ့ရသည်။

WHO ၏ အရေးပေါ်ကိစ္စရပ်များဆိုင်ရာ ဒါရိုက်တာ ညွှန်ကြားရေးမှူး Michael Ryan က “ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် လူထုထဲ ဝင်လာတဲ့ ဗိုင်းရပ်စ် အသစ်တခု ပါ။ ဒါကြောင့် အဲဒါကို ဘယ်အချိန်မှာ ကျော်လွှားနိုင်မလဲဆိုတာ ကြိုတင်ခန့်မှန်းဖို့ ခက်ခဲပါတယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

ဂျီနီဗာမြို့တွင် ပြုလုပ်သည့် အွန်လိုင်းသတင်းစာရှင်းလင်းပွဲ တခုတွင် သူက “ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးက ကျနော်တို့ အသိုင်းအဝိုင်းမှာ ဖြစ်ပွားတတ်လေ့ရှိတဲ့ နောက်ထပ် ဗိုင်းရပ်စ်တခု ဖြစ်ချင်လည်း ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။ အမြဲတမ်း ပျောက်ကွယ်ချင်မှ ပျောက် ကွယ်သွားပါလိမ့်မယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

“HIV ပိုးက ပျောက်ကွယ်မသွားသေးပါဘူး။ ဒါပေမယ့် ကျနော်တို့က ဒီဗိုင်းရပ်စ် (HIV) နဲ့ အဆင်ပြေဖို့ လုပ်ခဲ့ရပါတယ်။”

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ် ပြဿနာ စတင်ကတည်းက လူသားထု၏ တဝက်ကျော်က အချို့သော ပိတ်ဆို့မှု ပုံစံများအောက်တွင် ရောက်ရှိနေခဲ့ကြရသည်။

ကန့်သတ်ထားမှုများကို ဖြေလျှော့ပေးခြင်းက ကူးစက်မှု ဒုတိယလှိုင်းကို မဖြစ်စေနိုင်ဟု အာမခံနိုင်စရာ အကြောင်း မရှိကြောင်း WHO က သတိပေးလိုက်သည်။

“နိုင်ငံတော်တော်များများက ခွဲခြား ကန့်သတ်ပိတ်ဆို့ ထားတဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်ကနေ ထွက်လာချင်ကြပါလိမ့်မယ်” ဟု WHO အကြီးအကဲ Tedros Adhanom Ghebreyesus က ပြောသည်။

“ဒါပေမယ့် ဘယ်နိုင်ငံမှာမဆို သတိထားမှုက ဖြစ်နိုင်သမျှ အမြင့်ဆုံးအဆင့်မှာ ထားရှိသင့်တယ် ဆိုတာက ကျနော်တို့ရဲ့ အဆိုပြုချက်အဖြစ် ရှိနေတုန်းပါပဲ။”

ပုံမှန်ပြန်ဖြစ်ရန် သွားရမည့် လမ်းကြောင်းက ရှည်လျားသော လမ်းတခု ဖြစ်သည်ဟု Michael Ryan ပြောကြားခဲ့ပြီး နိုင်ငံများအနေဖြင့် ယခု လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် ဆက်လက်ရှိနေကြရလိမ့်မည်ဟု တိုက်တွန်းခဲ့သည်။

“တားမြစ်ကန့်သတ်မှုတွေက လုပ်တာက ကောင်းကောင်း အလုပ်ဖြစ်တယ်။ တားမြစ်ကန့်သတ်မှုတွေကို ပြန်လည် ဖယ်ရှားလိုက်ရင် အလွန်ကောင်းသွားလိမ့်မယ် လို့ တွေးနေကြတာတွေ ရှိပါတယ်။ ၂ မျိုးလုံးက အန္တရာယ်တွေနဲ့ ပြည့်နေပါတယ်” ဟု အိုင်ယာလန်နိုင်ငံသား ကူးစက်ရောဂါတားဆီးရေးဆိုင်ရာ ပညာရှင် တဦးဖြစ်သည့် Michael Ryan က ပြောသည်။

ကူးစက်ရောဂါနှင့် ဆက်နွှယ်နေသော ကျန်းမာရေး ဝန်ထမ်းများ အပေါ် တိုက်ခိုက်မှုများကိုလည်း Michael Ryan က ပြစ်တင် ရှုတ်ချလိုက်သည်။ အဆိုပါ အဖြစ်အပျက်များသည် ဧပြီလ တလတည်း အတွင်းမှာပင် နိုင်ငံ ၁၁ ခု ၌ ၃၅ ခု ကျော် ရှိခဲ့သည် ဟု သူက ဆိုသည်။

တိုက်ခိုက်မှုများသည် အသိပညာနည်းပါးသည့် အသိုင်းအဝိုင်းများ၏ အလွန်အကျွံ တုန့်ပြန်မှုများ ဖြစ်လေ့ရှိပြီး အခြား ကိစ္စများက ပို၍စိတ်လေးစရာ ဖြစ်ခဲ့သည် ဟု သူက ပြောသည်။

“Covid-19 က ကျနော်တို့ထဲက အကောင်းဆုံးတွေကို ပေါ်ထွက်လာစေခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အဆိုးရွားဆုံး အချို့ကိုလည်း ထုတ်ဖော်ပြသခဲ့ပါတယ်” ဟု သူက ဆိုသည်။
“ကူညီဖို့ ရိုးရိုးသားသား ကြိုးစားနေကြသူတွေအပေါ် သူတို့ရဲ့ စိတ်ပျက်မှုတွေ ပုံချခွင့် ရှိတယ်လို့ လူတွေက ခံစားနေကြတယ်။ အဲဒါတွေက အဓိပ္ပါယ်မဲ့ အကြမ်းဖက်လုပ်ရပ်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ဆန့်ကျင်ရမယ့် ခွဲခြားဆက်ဆံမှု ဖြစ်ပါတယ်။”

သို့သော်လည်း ဗိုင်းရပ်စ်ကို တိုက်ခိုက်ရန် နည်းလမ်းတခုကို ရှာဖွေခြင်းက လူသားမျိုးနွယ်အတွက် ကာကွယ်ဆေး တခု ရှာဖွေခြင်းနှင့် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အသုံးပြုနိုင်အောင် ပြုလုပ်ခြင်းအားဖြင့် ရှေ့ဆက်သွားရေး အဓိက ခြေလှမ်းကို လှမ်းရန် အခွင့်အလမ်း တခုဖြစ်ကြောင်း Michael Ryan က ပြောသည်။

“ဒါက ကမ္ဘာကြီးအတွက် ကြီးမားတဲ့ အခွင့်အလမ်း တခု ဖြစ်ပါတယ်” ဟု သူက ဆိုသည်။

ကိုးကား။ ။ AFP

You may also like these stories:

ကိုဗစ်ကြောင့် ဘရာဇီးမှာ သေဆုံးသူ မြင့်တက်နေ

ရန်ကုန်၌ Mask မတပ်ဘဲ အပြင်ထွက်သူများကို ကျပ် ၅ ထောင်ဒဏ်ရိုက်မှု စတင်

COVID-19 အကျပ်အတည်း ပူးပေါင်းဖြေရှင်းရန် နိုင်ငံတကာလုပ်ငန်းစုအချို့ ကတိပြု

Your Thoughts …