အရပ်ဘက်လေယာဉ်သုံး လောင်စာဆီများ မြန်မာလေတပ်က အသုံးပြုနေဟု AI ဆို

စစ်ကောင်စီက ပြည်ပမှတင်သွင်းလာသည့် လေကြောင်းလိုင်းများအတွက် လောင်စာဆီများကို လေတပ်သို့ လွှဲပြောင်းကာ အသုံးပြုနေကြောင်း အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလွတ်ငြိမ်းချမ်း သာခွင့်အဖွဲ့ Amnesty International (AI) က ယမန်နေ့က ထုတ်ပြန်သည်။

နိုဝင်ဘာ ၃ ရက်နေ့ ထုတ် Deadly Cargo ဟုအမည်ပေးထားသည့် AI အဖွဲ့၏ အစီအရင်ခံစာတွင် ၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီလမှ ယခုနှစ် စက်တင်ဘာလအတွင်း ရန်ကုန်မြို့ သီလဝါဆိပ်ကမ်းသို့ ရောက်လာသော လေယာဉ်ဆီတင် သင်္ဘော ၈ စင်းကို စောင့်ကြည့်ခဲ့ကြောင်း၊ ၎င်းဆီများ သို့လှောင်ဖြန့်ဖြူးခြင်းကို စွမ်းအင်နှင့် ရေနံကုမ္ပဏီကြီးဖြစ်သည့် Puma ၏ လုပ်ငန်းခွဲ ၂ ခုဖြစ်သည့် Puma Energy Asia Sun (PEAS) နှင့် National Energy Puma Aviation Services (NEPAS) တို့က လုပ်ဆောင်ခြင်း ဖြစ်ကြောင်း၊ ဂြိုလ်တုမှရသော ဓာတ်ပုံများနှင့် ပေါက်ကြားလာသည့် စာရွက်စာတမ်းများအရ လေယာဉ်ဆီ ထောက်ပံ့ ပို့ဆောင်ရေး ပစ္စည်းတချို့ကို အနီးနားရှိ မြန်မာ စစ်တပ်က ထိန်းချုပ်ရာ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ နေရာများသို့ သယ်ဆောင် သွားသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။

National Energy Puma Aviation Services (NEPAS) သည် နိုင်ငံပိုင်လုပ်ငန်းတခုဖြစ်သည့် မြန်မာ့ရေနံထွက်ပစ္စည်း ရောင်း ဝယ်ရေးလုပ်ငန်း (MPPE) နှင့် Puma တို့ ဖက်စပ်လုပ်ကိုင်သည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်သည်။

ထို့အပြင် တရုတ်ကုမ္ပဏီ Petro China ၏ လုပ်ငန်းခွဲ Singapore Petroleum နှင့် ထိုင်းကုမ္ပဏီ Thai Oil တို့ကလည်း လောင်စာဆီတင်သင်္ဘောနှစ်စင်းကို မြန်မာစစ်တပ်ထံသို့ တိုက်ရိုက်လွှဲပြောင်းပေးခဲ့ကြောင်း၊ အကောက်ခွန်အချက် အလက်များ၊ တင်ပို့မှု မှတ်တမ်းများအရ သိရကြောင်း AI က ဆိုထားသည်။

အလားတူ Pumaနှင့် ဖက်စပ်လုပ်နေသည့် NEPAS ကလည်း စစ်ဖက်ကထိန်းချုပ်သည့် လေယာဉ်ဆီ သိုလှောင်ကန်များ ပို့ဆောင်ပေးခဲ့ကြောင်းလည်း ဖော်ပြထားသည်။

ထို့အတွက် ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်တွင် ပါဝင်သည့် ကုမ္ပဏီများနှင့် လေကြောင်းပို့ဆောင်ရေးနှင့် အကျိုးဆောင်များ အပါအဝင် အားလုံးကို တိုက်ရိုက်သို့မဟုတ် သွယ်ဝိုက်၍ စစ်ကောင်စီသို့ ထောက်ပံ့မှု၊ ရောင်းချမှုနှင့် လွှဲပြောင်းမှုတို့ကို ချက်ခြင်း ရပ်ဆိုင်းရန် AI က တောင်းဆိုလိုက်သည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် လေယာဉ်ဆီ တင်သွင်းရောင်းချဖြန့်ဖြူးခြင်းနှင့် သိုလှောင်ကန်လုပ်ငန်းများကို ရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားသည့် နိုင်ငံတကာစွမ်းအင်ကုမ္ပဏီကြီးဖြစ်သော Puma Energy က ၎င်း၏ ရှယ်ယာများကို ပြည်တွင်းကုမ္ပဏီတခုသို့ ရောင်းရန် သဘောတူထားပြီ ဖြစ်ကြောင်း ပြီးခဲ့သည့် အောက်တိုဘာ ၅ ရက်နေ့က သတင်းထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။

စစ်ကောင်စီသည် လေကြောင်းကို အဓိက အသုံးပြုပြီး တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ နှင့် အာဏာသိမ်းမှုပြီးနောက် ပေါ်ပေါက်လာသော ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များကို တိုက်ခိုက်ပြီး စစ်ရာဇဝတ်မှုများ ကျူးလွန်နေလျက်ရှိသည်။

အာဏာသိမ်းပြီးနောက် စစ်ကောင်စီသည် တိုင်းရင်းသား နယ်မြေများ အပါအဝင် မြန်မာနိုင်ငံ တဝှမ်းတွင် ပြည်သူလူထုကို ပစ်မှတ်ထား၍ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု အကြိမ်ပေါင်း ၂၄၀ နီးပါး ပြုလုပ်ခဲ့မှုအတွင်း အရပ်သားပြည်သူ ၂၀၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့ကာ နေအိမ်များ၊ ဘာသာရေး အဆောက် အအုံများလည်း ထိခိုက်ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့ကြောင်း အမျိုးသား ညီညွတ် ရေး အစိုးရ (NUG) ထုတ်ပြန်ထားသည့် စာရင်းအရ သိရသည်။