မြန်မာပြည်ထဲက ကသည်းသူပုန်ပြဿနာ
ကသည်းသူပုန်တို့ တမူးမြို့ပေါ်မှာ အခြေချနေထိုင်မှု ကြာလာသည်နှင့်အမျှ ပြဿနာတွေက ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။
သူပုန်အချင်းချင်း လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခြင်း၊ သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခြင်း၊ ဗုံးခွဲတိုက်ခိုက်ခြင်း၊ တမူးမြို့ နန့်ဖာလုံဈေးသို့ မဏိပူရ်ပြည် နယ်မှ ဈေးဝယ်လာသော ကသည်းလူမျိုးများကို ဆက်ကြေးကောက်ခြင်း၊ မြို့ထဲရှိ နေအိမ်များတွင် လက်နက် ခဲယမ်းများ သိုလှောင်ခြင်း၊ လူနေရပ်ကွက်ထဲရှိ နေအိမ်များတွင် သိုလှောင်ထားသည့် လက်နက် ခဲယမ်းများ မီးလောင်ပေါက် ကွဲခြင်း စသည်အဖြစ်အပျက်များက တမူးမြို့ပေါ်တွင် ၂၀၀၀ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း နှစ်စဉ်နီးပါး ဖြစ်ပွားလာခဲ့သည်။
၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလကဆိုလျှင် တမူးခရိုင်၊ မြို့သစ်မြို့နယ်ရှိ နန်းသလက် ချောင်းကူး တံတားကို UNLF အဖွဲ့က မိုင်းခွဲတိုက်ခိုက်သည်အထိ ကသည်းသူပုန်တို့ မြန်မာဘက်ခြမ်းတွင် အကြမ်းဖက် လုပ်ရပ်များ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြသည်။
၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ ဧပြီလမှာတော့ ကသည်းသူပုန်များသည် တမူးမြို့နယ်ထဲရှိ ၎င်းတို့၏ စစ်စခန်းကို လက်လွတ် ထွက်ပြေးရာ ၎င်းတို့ ကျန်ခဲ့သည့် အသုံးအဆောင်များ၊ အိပ်ရာများကို ဒေသခံများက သွားရောက်ယူဆောင်ခဲ့ကြသည်။ မကြာမီတွင် တပ်မတော် ရောက်ရှိလာသည်ဟု ဆိုသည်။
ထိုအခြေအနေများကြောင့် လူဦးရေ ၄ သောင်း ၃ ထောင်ကျော်ရှိပြီး ကူကီး၊ ရှမ်းနီ၊ နာဂ၊ ချင်း၊ ဗမာစသည့် တိုင်းရင်းသား များ စုပေါင်းနေထိုင်ကြသည့် တမူးမြို့၏ လုံခြုံရေး၊ ဒေသတည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးနှင့် တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးများ ပျက်ပြားခဲ့ရ သလို ဒေသခံ မြန်မာနိုင်ငံသားများမှာလည်း ကသည်းသူပုန်များနှင့်ပတ်သတ်၍ အမြဲစိုးရိမ်ထိတ်လန့် နေခဲ့ကြသည်။
“သူတို့တွေက ဝယ်ထားတဲ့ အိမ်တွေမှာ ဗုံးတွေ၊ သေနတ်တွေ လက်နက်ခဲယမ်းတွေ ထားသိုတော့ အဲဒါတွေ ပေါက်ကွဲတာ၊ မီးလောင်တာတွေ ဖြစ်တယ်။ ပြီးတော့ သူတို့အဖွဲ့က ၆ ဖွဲ့လောက်ရှိတော့ တဖွဲ့နဲ့တဖွဲ့ မတည့်တဲ့အခါ အချင်းချင်း သေနတ်နဲ့ ချောင်းပစ်တာမျိုးတွေ၊ ဗုံးထောင်တာမျိုးတွေ ခဏခဏဖြစ်တော့ မြို့ခံဖြစ်တဲ့ မြန်မာပြည်သားတွေက အမြဲစိုးရိမ်ထိတ်လန့် နေရတယ်”ဟု တမူးမြို့အခြေစိုက် ကူကီးအမျိုးသမီးများဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အရေးအစည်းအရုံး ဦးဆောင်သူ ဒေါ်ငိုင်ငိုင်းက ပြောပြသည်။
ကသည်းသူပုန်များက မြန်မာပြည်ထဲတွင် နေထိုင်သွားလာရာ၌ သိုသိပ်လျှို့ဝှက်ကြသည့်အတွက် တမူးမြို့ပေါ်၌ ဗုံးပေါက်ကွဲမှုများ၊ သေနတ်ပစ်ခတ်မှုများ၊ ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားချိန်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသားများက မဏိပူရ်ကသည်း သူပုန်များဟုသာ အကြမ်းဖျဉ်းသိကြပြီး မည်သည့်သူပုန်အဖွဲ့ဟု တိတိကျကျ မသိကြပေ။
မြန်မာပြည်ထဲ၌ ကသည်းသူပုန်အဖွဲ့များ ကျူးလွန်သည့် ရာဇဝတ်အမှုအခင်းများမှာလည်း ဒေသအုပ်ချုပ်ရေး အာဏာပိုင်များ၏ မသိကျိုးကျွံပြုမှုနှင့်အတူ မှေးမှိန်ပျောက်ကွယ်သွားလေ့ရှိသည့် အတွက် မြို့ခံအများစုက ကသည်းသူပုန်များနှင့် ထိပ်တိုက်မတွေ့၊ ပြဿနာ မဖြစ်ရန် အတတ်နိုင်ဆုံး ရှောင်းတိမ်း နေထိုင်ကြရ သည့် အခြေအနေဖြစ်သည်။
လက်ရှိ ကသည်းသူပုန်များမှာ စစ်ကိုင်းတိုင်းအထက်ပိုင်း ခန္တီး၊ ဟုမ္မလင်း၊ တမူး၊ ကလေးမြို့နှင့် ချင်းပြည်နယ်၊ တွန်းဇံ မြို့နယ်တို့တွင် အဓိကအခြေပြု လှုပ်ရှားကြပြီး အကြီးတန်း ခေါင်းဆောင်တချို့မှာ စစ်ကိုင်းတိုင်း၏ မြို့တော် မုံရွာမြို့၊ စစ်ကိုင်း မြို့၊ မန္တလေးမြို့နှင့် ပြင်ဦးလွင်မြို့များတွင် နေထိုင်ကာ စီးပွားရေး လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက် လျှက်ရှိကြောင်း အိန္ဒိယ – မြန်မာ စစ်ရေးလေ့လာစောင့်ကြည့်သူများက ပြောဆိုသည်။
ကသည်းသူပုန်များအနေဖြင့် မြန်မာ့မြေပေါ်တွင် နေထိုင်လှုပ်ရှားကြသလို တမူး၊ ကလေးနှင့် တွန်းဇံမြို့နယ်တို့မှ ဒေသခံ တိုင်းရင်းသူအမျိုးသမီးများနှင့် အိမ်ထောင်ပြု ပေါင်းသင်းနေထိုင်ကြပြီး ဒေသခံ တိုင်းရင်းသားလူငယ်များကိုလည်း ၎င်းတို့၏ လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အတွင်း သွတ်သွင်းမှုများရှိနေကြောင်း ဒေသခံ အရပ်ဖက်လူမှုအဖွဲ့အစည်းများက ပြောဆိုသည်။
“သူတို့က ကျနော်တို့ ဒေသခံချင်းအမျိုးသမီးတွေကို ယူတယ်။ ပြီးတော့ ချင်းလူငယ်တွေကို သူတို့အဖွဲ့ထဲ ဆွဲသွင်းတာတွေ လုပ်တယ်။ လူငယ်တွေကလည်း ဘာမှသိပ်နားမလည်ဘဲ ကသည်းအဖွဲ့ဆိုရင် လူရှိန်တယ်ဆိုပြီး ဝင်ကြတာ။ လစာပုံမှန် ပေးတာမျိုး မရှိပေမယ့် အသုံးစရိတ် ငွေကြေးထောက်ပံ့တာတွေရှိတော့ အလုပ်မရှိသူတွေက ဝင်လုပ်ကြတာ”ဟု ကလေးမြို့မှ ဇိုမီးကျောင်းသားနှင့်လူငယ်အဖွဲ့တာဝန်ခံ ကိုကင်းမ်တွမ်က ရှင်းပြသည်။
ကသည်းသူပုန်တို့ မြန်မာပြည်တွင်း နေထိုင်လှုပ်ရှားမှု ဧရိယာကျယ်ပြန့်လာခဲ့သလို ပြဿနာဖြစ်ပွားသည့် ဧရိယာလည်း ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာခဲ့သည်။
ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် တွန်းဇံမြို့နယ်၊ ကျီခါးမြို့၊ ဟိုင်ကျင်း ကျေးရွာအုပ်စု၊ တွီးဗျဲလ်ဇန် ရွာမှ ချင်းတိုင်းရင်းသူ ကျောင်းဆရာမ Dim Lun Mang ကို ကသည်းသူပုန်အဖွဲ့ဝင် ဗီနော့ဆိုသူက သေနတ်ဖြင့် ပစ်သတ်ပြီး နယ်စပ်မှ မဏိပူရ်နယ်ထဲသို့ ထွက်ပြေး လွတ်မြောက်သွားခဲ့ရာ ဒေသခံချင်းလူထုအနေဖြင့် ကသည်း သူပုန်များ ကို မြန်မာ့မြေပေါ်မှ ဖယ်ရှားပေးရန် တောင်းဆိုသံများ ပိုမိုကျယ်လောင်လာခဲ့သည်။
“ကျနော်တို့ဒေသဟာ အစိုးရကို ပုန်ကန်နေတဲ့ဒေသလည်း မဟုတ်ဘူး။ ကိုယ့်ဘာသာ အေးအေးချမ်းချမ်း နေထိုင်ကြတဲ့ ဒေသဖြစ်တယ်။ ဒီဒေသမှာ တခြားနိုင်ငံက လာတဲ့လူတွေကြောင့် ဒေသတည်ငြိမ်ရေးနဲ့ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေး ပျက်ပြား စေတဲ့ အနေအထားမျိုး ဖြစ်လာတဲ့အတွက် ဒီလူတွေကို ကျနော်တို့ဒေသမှာ လုံးဝမရှိစေချင်ဘူး၊ မလိုလားဘူး လို့ပဲ ပြောချင်တယ်”ဟု မြန်မာနိုင်ငံ ပွင့်လင်းမြင့်သာမှုနှင့် တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှုဆိုင်ရာ အရပ်ဘက်မဟာမိတ်အဖွဲ့ – MATA ၏ ချင်းပြည်နယ် ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးဖြစ်သူ ကိုထားသွမ်က ပြောဆိုသည်။
လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း ၂၀ ကစတင်၍ မြန်မာပိုင်နက်အတွင်း ခြေကုပ်ယူ လှုပ်ရှားနေခဲ့ကြသည့် ကသည်းသူပုန် အဖွဲ့များ၏
ရှင်သန်ရပ်တည်ရေးက အိန္ဒိယနိုင်ငံနှင့် နက်ရှိုင်းသည့်ရင်းနှီးမှု သမိုင်းကြောင်းနောက်ခံရှိနေသော ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဦးဆောင်သည့် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် – NLD ပါတီအစိုးရလက်ထက်တွင် ကြီးမားသည့်အကြပ်အတည်းကာလကို ရောက်ရှိလာပြီဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။
You may also like these stories:
အိန္ဒိယအစိုးရကို တော်လှန်နေသည့် မြန်မာပြည်ထဲက ကသည်းသူပုန်များ
အိန္ဒိယအစိုးရကို တော်လှန်နေသည့် မြန်မာပြည်ထဲက ကသည်းသူပုန်များ
အိန္ဒိယ အစိုးရကို တော်လှန်သည့် ကသည်းသူပုန် ၂၂ ဦးကို မြန်မာ ပြန်လွှဲပေး
ကသည်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ အလိုမရှိကြောင်း ချင်းတိုင်းရင်းသားများ ဆန္ဒထုတ်ဖော်
