၂၀၂၁ ခုနှစ် အာဏာသိမ်းမှုနောက်ပိုင်း စစ်ကောင်စီအုပ်ချုပ်ရေးကို အကြီးမားဆုံး စိန်ခေါ်မှု ရင်ဆိုင်နေရသည်မှာ နိုဝင်ဘာလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် တလပြည့်သည်။ ထိုစိန်ခေါ်မှုမှာ ခုခံတော်လှန်ရေး၏ အကြီးမားဆုံး ညှိနှိုင်းထိုးစစ်ဖြစ်သည့် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးဖြစ်ပြီး စစ်ကောင်စီတပ်များနှင့် နယ်မြေ ထိန်းချုပ်မှုများကို အကြီးအကျယ် ဆုံးရှုံးစေသည်။
ရက္ခိုင့်တပ်တော် (AA)၊ တအောင်းအမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (TNLA) နှင့် မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော် (MNDAA) တို့ပါဝင်သည့် သုံးပွင့်ဆိုင် ညီနောင်မဟာမိတ်များသည် ရှမ်းပြည်နယ်၊ ကချင်ပြည်နယ်၊ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းနှင့် မန္တလေးတိုင်းအထက်ပိုင်းတို့မှ စစ်ကောင်စီစခန်းများနှင့် မြို့များကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်သည့် စစ်ကောင်စီဆန့်ကျင်ရေး ပူးတွဲစစ်ဆင်ရေး စတင်ခဲ့သည်။
အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) အောက်မှ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်များ (PDFs)၊ ကရင်နီ တိုင်းရင်းသားများ ကာကွယ်ရေးတပ် (KNDP) နှင့် ကချင်လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (KIA) အပါအဝင် များပြားလှသော ခုခံတော်လှန်ရေး အဖွဲ့အစည်းများသည် ညီနောင်မဟာမိတ်များ၏ စစ်ဆင်ရေးတွင် ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်နေသည်။
ခုခံတော်လှန်ရေးသမား ခန့်မှန်းခြေ ၂၀,၀၀၀ ကို စုစည်းပြီး ထိုစစ်ဆင်ရေးသည် အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း စစ်ကောင်စီကို တိုက်ခိုက်သည့် အကြီးမားဆုံး၊ အကောင်းဆုံး စုစည်းထားသည့် ထိုးစစ်ဖြစ်သည်။
မဟာမိတ်အဖွဲ့သည် ထူးခြားသော အောင်မြင်မှုများ ရရှိပြီး ကာလတိုအတွင်း များပြားလှသော စစ်ကောင်စီစခန်းများကို သိမ်းပိုက်ကာ စစ်အုပ်ချုပ်ရေးအောက်တွင် အခက်အခဲများ ရင်ဆိုင်ရသည့် မြန်မာတလွှားမှ ပြည်သူများ၏ ထောက်ခံမှု ရရှိသည်။
တလအတွင်း ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်းမှ တရုတ်-မြန်မာ ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများပေါ်မှ အဓိကကျသည့် နေရာများအပါအဝင် စစ်ကောင်စီစခန်း ၂၂၄ ခုနှင့် မြို့ ခုနစ်မြို့ကို စစ်ကောင်စီထံမှ သိမ်းပိုက်လိုက်သည်။
စစ်ဆင်ရေးစတင်ချိန် နောက်ပိုင်းတွင် ခုခံတော်လှန်ရေးအုပ်စုများသည် နိုင်ငံ၏ အဓိက ကုန်သွယ်ရေး အသက်သွေးကြောများအနက် နှစ်ခုဖြစ်သည့် မန္တလေး-လားရှိုး- မူဆယ်လမ်းနှင့် မန္တလေး-လားရှိုး-ချင်းရွှေဟော်လမ်းတို့ကို ပိတ်ဆို့နိုင်ခဲ့သည်။ ထိုလမ်းနှစ်ခုလုံးသည် ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းသည်။
စစ်ဆင်ရေး အစောပိုင်းနေ့များတွင် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အုပ်စုများသည် တရုတ်နယ်စပ်မှ ကုန်သွယ်ရေး အချက်အချာ ချင်းရွှေဟော်ကို သိမ်းပိုက်သည်။ ထို့နောက် ၎င်းတို့သည် သေနင်္ဂဗျူဟာကျသည့် နောက်ထပ် မြို့တမြို့ဖြစ်သော သန္နီကို သိမ်းပိုက်သည်။ ထိုမြို့သည် လားရှိုး-မူဆယ်နှင့် လားရှိုး-ချင်းရွှေဟော် ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများ ဆုံသည်နေရာဖြစ်သည်။ မူဆယ်မြို့နယ်အတွင်း တရုတ်နယ်စပ်မှ ကုန်သွယ်ရေး ဂိတ်ဖြစ်သည့် ကျင်ဆန်းကျော့ကိုလည်း တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များက သိမ်းပိုက်ကြသည်။
အရေးပါသော စစ်ဌာနချုပ်များ အပါအဝင် စစ်ကောင်စီစခန်း အများအပြားကို ၁၂ ရက်အတွင်း တိုက်ခိုက်ပြီးနောက် နိုဝင်ဘာလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ခုခံတော်လှန်ရေး အင်အားစုများသည် ရှမ်းပြည်နယ်အထူးဒေသ ၁ ဟုခေါ်သည့် ကိုးကန့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ ဝင်ပေါက်ဖြစ်သော လားရှိုး-ချင်းရွှေဟော် လမ်းပေါ်မှ စစ်ကောင်စီအတွက် သေနင်္ဂဗျူဟာကျသည့် မြို့ဖြစ်သော ကွမ်းလုံကို သိမ်းပိုက်လိုက်သည်။
စစ်ဆင်ရေးစတင်ချိန် နောက်ပိုင်းတွင် ခုခံတော်လှန်ရေးအုပ်စုများသည် နိုင်ငံ၏ အဓိက ကုန်သွယ်ရေး အသက်သွေးကြောများအနက် နှစ်ခုဖြစ်သည့် မန္တလေး-လားရှိုး- မူဆယ်လမ်းနှင့် မန္တလေး-လားရှိုး-ချင်းရွှေဟော်လမ်းတို့ကို ပိတ်ဆို့နိုင်ခဲ့သည်။
ခုခံတော်လှန်ရေး အင်အားစုများသည် ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်းမှ စစ်ကောင်စီစခန်းများကို ဆက်လက်တိုက်ခိုက် သိမ်းပိုက်နေသည်။ စစ်ကောင်စီက လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများနှင့် အမြောက်ဖြင့် ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုများ မကြာခဏ ပြုလုပ်သော်လည်း မည်သည့်စခန်းကိုမှ ပြန်လည် သိမ်းပိုက်နိုင်ခြင်း မရှိသလို ထိုဒေသသို့ တပ်ကူများကိုလည်း ပေးပို့နိုင်ခြင်း မရှိပေ။
တချိန်တည်းတွင် အခြား များပြားလှသော ခုခံတော်လှန်ရေးအင်အားစုများနှင့် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်များ (EAOs) သည် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးနှင့် လိုက်လျောညီထွေစွာ စစ်ကောင်စီ ပစ်မှတ်များကို အရှိန်မြှင့် တိုက်ခိုက်ကြသည်။
ချင်းပြည်နယ်တွင် ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး (CNF) ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဖြစ်သော ချင်းအမျိုးသား တပ်မတော် (CNA) အပါအဝင် ချင်း ခုခံတော်လှန်ရေး အင်အားစုများသည် ဖလမ်းနှင့် တီးတိန်မှ စစ်ကောင်စီ ပစ်မှတ်များနှင့် စခန်းများကို တိုက်ခိုက်မှု အရှိန်မြှင့်တင်ပြီး အိန္ဒိယနယ်စပ် ဖလမ်းမြို့နယ်မှ ရိဒ်ခေါဒါရ်ကို နိုဝင်ဘာလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် လုံးဝ သိမ်းပိုက်လိုက်သည်။ ၎င်းတို့သည် မတူပီမြို့နယ်မှ လိုင်လင်းပီမြို့ကိုလည်း လွန်ခဲ့သော နိုဝင်ဘာလ ၂၄ ရက်နေ့က သိမ်းပိုက်လိုက်သည်။
နိုဝင်ဘာလ ပထမပတ်အတွင်းတွင် KIA, AA, PDFs နှင့် ချင်း ခုခံတော်လှန်ရေး အင်အားစုများ ပါဝင်သော ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့သည် ကန်ပက်လက်နှင့် စစ်ကိုင်းတိုင်းမှ ကောလင်းမြို့တို့တွင် စစ်ကောင်စီတပ်များနှင့် ရက်အတန်ကြာ တိုက်ခိုက်ပြီးနောက် သိမ်းပိုက်လိုက်သည်။
၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးနှင့်အပြိုင် နိုဝင်ဘာလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ကရင်နီ တပ်မတော် (KA)၊ ကရင်နီအမျိုးသား ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေး တပ်ဦး (KNPLF)၊ KNDF နှင့် PDF အဖွဲ့များသည် စစ်ကောင်စီကို ကြီးမားသော ပူးတွဲထိုးစစ် နောက်တခုကိုဖြစ်သည့် ၁၁၁၁ စစ်ဆင်ရေး စတင်ကာ ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်နှင့် အနီးရှိ ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်းရှိ ဖယ်ခုံမြို့နယ်တို့မှ စစ်ကောင်စီစခန်း ၂၀ ကျော်ကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်သည်။
စစ်ဆင်ရေး ပထမ ၁၀ ရက်အတွင်း စစ်ကောင်စီစစ်သား ၂၀၀ ကျော်နှင့် ခုခံတော်လှန်တိုက်ခိုက်ရေးသမား အနည်းဆုံး ၄၅ ဦး ကျဆုံးပြီး စစ်ကောင်စီတပ်သား ဒါဇင်ပေါင်းများစွာ ခုခံတော်လှန်ရေးအုပ်စုများထံ လက်နက်ချသည်။
ပူးပေါင်းခုခံတော်လှန်ရေး အင်အားစုများသည် ပြည်နယ်မြို့တော် လွိုင်ကော်ကို သိမ်းယူရန် ကြိုးစားနေသောကြောင့် ကယားပြည်နယ်တွင် ပြင်းထန်သော တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေသည်။
တချိန်တည်းတွင် အခြား များပြားလှသော ခုခံတော်လှန်ရေးအင်အားစုများနှင့် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်များ (EAOs) သည် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးနှင့် လိုက်လျောညီထွေစွာ စစ်ကောင်စီ ပစ်မှတ်များကို အရှိန်မြှင့် တိုက်ခိုက်ကြသည်။
၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးကို တိုးချဲ့လိုက်ပြီး AA သည် နိုဝင်ဘာလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ရခိုင်ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းမှ စစ်ရေးပစ်မှတ်များကို တိုက်ခိုက်ပြီး စစ်ကောင်စီနှင့် လွန်ခဲ့သော တနှစ်က သဘောတူထားသည့် အလွတ်သဘော အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို အဆုံးသတ်လိုက်သည်။ စစ်ကောင်စီ စခန်း လေးခုကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ပြီး ခုခံတော်လှန်တိုက်ခိုက်မှုကို ကြောက်လန့် ထွက်ပြေး စွန့်ခွာသွားသည့် စခန်း နောက်ထပ် ၄၀ ကိုလည်း သိမ်းယူလိုက်ကြောင်း AA က ကြေညာသည်။
AA သည် ခရိုင်ပြည်နယ်မြို့တော် စစ်တွေအနီး ပေါက်တောကို သိမ်းယူရန် ကြိုးစားနေသောကြောင့် တိုက်ပွဲများ ဆက်လက် ပြင်းထန်နေသည်။
နိုဝင်ဘာလ ၂၃ ရက်နေ့အထိ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းအများအပြားမှ လူပေါင်း ၃၃၅,၀၀၀ နီးပါးသည် အောက်တိုဘာလ ၂၆ ရက်နေ့ နောက်ပိုင်းတွင် တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်လာသောကြောင့် နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးနေရသည်ဟု ကုလသမဂ္ဂ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ ညှိနှိုင်းရေးရုံး (UNOCHA) က ပြောသည်။
တိုက်ပွဲများနှင့် ၎င်းတို့နှင့်ဆက်စပ် မလုံခြုံမှုများကြောင်း အရပ်သား ၂၀၀ နီးပါး သေဆုံးပြီး ၂၆၃ ဦး ဒဏ်ရာရကြောင်း ကုလသမဂ္ဂ ကယ်ဆယ်ရေးအေဂျင်စီက ပြောသည်။
ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်း၊ ချင်းပြည်နယ်နှင့် ရခိုင်ပြည်နယ်များတွင် စစ်ကောင်စီက အမြောက်များနှင့် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများ ပိုမိုပြုလုပ်လာသောကြောင့် အရပ်သား ထိခိုက်သေဆုံးမှုနှုန်းသည် တရားဝင်ထုတ်ပြန်သည့် စာရင်းများထက် ပိုမိုများပြားမည်ဟု မျှော်လင့်ရသည်။
အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့နောက်ပိုင်း ပြင်းထန်လာသည့် ခုခံတော်လှန်ရေး တိုက်ခိုက်မှုများတွင် စစ်ကောင်စီစစ်သား ရာပေါင်းများစွာလည်း သေဆုံးကြောင်း သတင်းရပြီး စစ်သားနှင့်မိသားစုဝင် ၂၀၀ ကျော်ပါသည့် တပ်ရင်းတရင်း အပါအဝင် စစ်ကောင်စီစစ်သား ၅၀၀ ကျော်သည် ခုခံတော်လှန်ရေး အင်အားစုများထံ လက်နက်ချ သို့မဟုတ် ၎င်းတို့စခန်းများကို စွန့်ခွာသွားကြသည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။
ခုခံတော်လှန်ရေးတိုက်ခိုက်မှု မြင့်မားခြင်းသည် တနိုင်ငံလုံးသို့ ပျံ့နှံ့လာသောကြောင့် စစ်ကောင်စီသည် ၎င်းတို့ ဗိုလ်ချုပ်များနှင့် မိသားစုများနေထိုင်ရာ ဌာနချုပ် နေပြည်တော်ကို ကာကွယ်ရန် ကွန်မန်ဒို ၄,၀၀၀ အပါအဝင် တိုက်ခိုက်ရေးတပ်သား ၁၄,၀၀၀ ကျော်ကို ခေါ်ယူထားသည်။
နေပြည်တော်မှ အစိုးရဝန်ထမ်းများကိုလည်း အစောင့်စစ်တပ်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းရန် ညွှန်ကြားထားပြီး ရဲစခန်းများနှင့် စစ်စခန်းများကိုလည်း အရေးပေါ် အသုံးပြုရန် အခိုင်အမာ ကာကွယ်ရေးစခန်းများအဖြစ် ပြောင်းလဲထားသည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် အာဏာသိမ်းမှု နောက်ပိုင်းတွင် ပြင်းထန်သည့် ခုခံတော်လှန်ရေး စစ်ဆင်ရေးများအပြင် စစ်ကောင်စီသည် ဧရာဝတီတိုင်းမှအပ နိုင်ငံရှိ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းအားလုံးတွင် PDFs နှင့် EAOs များ၏ တိုက်ခိုက်မှုများကို မကြာခဏ ဆက်လက်ခံနေရသည်။
နေပြည်တော်မှ အစိုးရဝန်ထမ်းများကိုလည်း အစောင့်စစ်တပ်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းရန် ညွှန်ကြားထားပြီး ရဲစခန်းများနှင့် စစ်စခန်းများကိုလည်း အရေးပေါ် အသုံးပြုရန် အခိုင်အမာ ကာကွယ်ရေးစခန်းများအဖြစ် ပြောင်းလဲထားသည်။
ကြီးမားပြီး ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်သည့် စစ်ကောင်စီဆန့်ကျင်ရေး စစ်ဆင်ရေး၏ ရိုက်ခတ်မှုကို အကဲဖြတ်ပြီး နိုင်ငံတွင် သက်တမ်းအရင့်ဆုံး တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းဖြစ်ပြီး ၂၀၂၁ အာဏာသိမ်းမှု နောက်ပိုင်းတွင် စစ်ကောင်စီကို အပြင်းအထန်တိုက်နေသည့် ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး (KNU) ပြောခွင့်ရသူ ပဒို စောတောနီးက “ပြည်သူ့တော်လှန်ရေးက ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး စတင်ပြီးနောက် အရှိန်အဟုန်ရလာနေတယ်။ ဒါဟာ စစ်ကောင်စီရဲ့ နိဂုံးဖြစ်ကြောင်း ပြသနေတယ်” ဟု ပြောသည်။
“စစ်ကောင်စီ မျိုးတုံးနေပြီ” ဟုလည်း ၎င်းကပြောသည်။
(ဧရာဝတီ အင်္ဂလိပ်ပိုင်းပါ Nayt Thit နှင့် Nora တို့၏ Myanmar Junta Continues to Suffer Defeats a Month Into Operation 1027 ကို ဘာသာပြန်သည်။)
You may also like these stories:
ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်းအား ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည့် “၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး”
ကွမ်းလုံတိုက်ပွဲနှင့် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး အလှည့်အပြောင်း
၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး၏ အဓိကအချက် ၇ ချက်
၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးကို တနိုင်ငံလုံး တိုးချဲ့မည်ဟု ညီနောင်မဟာမိတ်များ ကြေညာ
