ကျိုင်းတုံမြို့နယ်နှင့် ကျိုက်ထိုမြို့နယ်တို့မှာ အိုက်စ် (မက်သဖက်တမင်း) မူးယစ်ဆေး ၃၂၉၀ ကီလို (သုံးတန်ကျော်) အား ၃ ရက်အတွင်း ဖမ်းမိခဲ့ကြောင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က သတင်း ထုတ်ပြန်ထားသည်။
ရှမ်းပြည်နယ် အရှေ့ပိုင်း ကျိုင်းတုံမြို့နယ်၊ တာကျောက်ရွာအနီးတွင် ဇွန် ၁၈ ရက် ညနေပိုင်းက မိုင်းဖြတ်မြို့ဘက်မှ သဲများ တင်ဆောင် မောင်းနှင်လာသည့် ယာဉ်တစီးအား စစ်ဆေးရာမှ တရုတ်လက်ဖက်ခြောက် တံဆိပ်ပါ အိတ်ခွံများဖြင့် ထည့်ထား သည့် အိုက်စ် ၁၇၁၀ ကီလိုအား ဖမ်းမိခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ယင်းဖမ်းမိမှုတွင် ယာဉ်ပေါ်ပါသူ စိုင်းယီတစ်၊ အားလာနှင့် ဒီအယ် ဆိုသူတို့ကိုလည်း ၉ မမ ပစ္စတိုသေနတ် သုံးလက်နှင့်အတူ ဖမ်းမိခဲ့သည်။
အလားတူ ဇွန်လ ၂၀ ရက် မနက်ပိုင်းတွင်လည်း မွန်ပြည်နယ်၊ ကျိုက်ထိုမြို့နယ်ရှိ မရမ်းချောင်စစ်ဆေးရေးဂိတ်တွင် ရှမ်းပြည် နယ်၊ သီပေါမြို့နယ်မှ ကရင်ပြည်နယ် မြဝတီမြို့သို့ ခင်မောင်မြင့်နှင့် ဇနီးဖြစ်သူ မသီရိ(ခ) အေးအေးခိုင်၊ အောင်ထူးတို့ လိုက် ပါ မောင်းနှင်လာသည့်ယာဉ်အား စစ်ဆေးရာ တရုတ်လက်ဖက်ခြောက် တံဆိပ်ပါ အိတ်ခွံများနှင့် ထုတ်ပိုးထားသည့် အိုက်စ် ၁၅၈၀ ကီလိုအား ထပ်မံ ဖမ်းမိခဲ့သည်။
သုံးရက်အတွင်း ဖမ်းဆီးရမိမှုတန်ဖိုး အနေဖြင့် ၁ ကီလို ကျပ်သိန်း ၄၀၀ ဖြင့် တွက်ချက်ပါက တန်ဖိုးကျပ် ၁၃၁.၆ ဘီလီယံ အထိ ရှိနေသည်။
ပြီးခဲ့သည့် ဇွန်လ ၈ ရက်ကလည်း တာချီလိတ်မြို့၊ ပါဆတ် ရပ်ကွက်ရှိ ရာဘာခြံအတွင်းဂိုထောင်မှ တန်ဖိုးကျပ် ၁၄.၃၆၆ ဘီ လီယံ တန်ဖိုးရှိ ဘိန်းဖြူ ၈၉၃.၉ ကီလို၊ စိတ်ကြွဆေးပြား ၁၈ သိန်းပြားနှင့် အခြား မူးယစ်ဆေးများ၊ ပစ္စတိုတလက်၊ မော်ယာဉ် မျိုးစုံ ၁၀ စီးတို့အား ဖမ်းမိခဲ့သေးသည်။
တရုတ် လက်ဖက်ခြောက် တံဆိပ် GUAN YIN WANG ၊ Refined Chinese Tea စသည့် တံဆိပ်ပါ အိတ်ခွံများဖြင့် ထုပ်ပိုးထား သည့် အိုက်စ် မူးယစ်ဆေးများအား ပြီးခဲ့သည့် နှစ်နှစ်အတွင်း တနင်္သာရီ ကမ်းရိုးတန်း၊ ရခိုင်ကမ်းရိုးတန်းနှင့် လက်ခုပ်ကုန်း ကမ်းခြေတို့တွင် တန်နှင့်ချီ ဖမ်းမိခဲ့ကြသည်။
ရဲတပ်ဖွဲ့၏အဆိုအရ အဆိုပါ မူးယစ်ဆေးများသည် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းမှ ပြည်ပနိုင်ငံများသို့ ရေကြောင်းမှတဆင့် တင်ပို့မည့် ပစ္စည်းများ ဖြစ်ကြောင်းလည်း သိရသည်။
လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း စစ်တပ် အာဏာသိမ်းမှုကြောင့် မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေချိန်တွင် မူးယစ် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းနှင့် တိုင်းရင်း သား လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့အချို့မှ မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ်လုပ်ကုန်ကူးခြင်းများ ပိုမိုပြုလုပ်လာနိုင်ကြောင်း ကုလသမဂ္ဂ မူးယစ် ဆေးဝါးနှင့် ရာဇဝတ်မှုဆိုင်ရာ (UNODC) က ပြီးခဲ့သည့်လအတွင်း သတိပေး ပြောကြားထားသည်။
“အကျပ်အတည်း ကြုံရတဲ့ ကာလမျိုးမှာ ထုတ်လုပ်မှုတွေ တိုးအောင် လုပ်တာမျိုးတွေ ရှိနေပါတယ်။ ရှေ့လာမယ့် ၂ လ၊ ၃ လ၊ ရေတိုကာလမှာ ဖြစ်လာမယ်လို့လည်း ခန့်မှန်းပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ်ကနေ ထုတ်လုပ်မှုတွေ တိုးလာတာမျိုး စပြီး တွေ့လာရ နိုင်ပါတယ်” ဟု UNODC အရာရှိ ဖြစ်သူ Jeremy Douglas က ဆိုထားပါတယ်။
အထူးသဖြင့် ရွှေတြိဂံဒေသအတွင်းမှ အိုက် (မက်သဖက်တမင်း) ထုတ်လုပ်ခြင်းနှင့် ထိန်းချုပ်ဓာတုဆေးဝါးများ ဖမ်းမိမှုများမှ ကိုဗစ်-၁၉ ကပ်ရောဂါ ထိန်းချုပ်ကာလများအတွင်း နယ်စပ်နှင့်လမ်းကြောင်းများ ပိုမို ထိန်းချုပ် ပိတ်ပင်ခဲ့သော်လည်း ရပ် တန့်သွားခြင်း မရှိဘဲ ကပ်ရောဂါထိန်းချုပ်ရေး အာရုံစိုက်နေမှုကို မူးယစ်မှောင်ခိုများက အခွင့်အရေး ယူသည့် လက္ခဏာပင် ဖြစ်သည် ဟုလည်း UNODC က မကြာသေးမီက သတိပေးထားသည်။
မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါ တားဆီး ထိန်းချုပ်ခဲ့သည့် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်အတွင်းမှာလည်း ၂၀၁၉ ခုနှစ်ကထက် မူးယစ် ဆေးဝါးနှင့် ထိန်းချုပ် ဓာတုဆေးဝါများ ပိုမို ဖမ်းမိခဲ့ပြီး ၂၀၂၀ အတွင်း မူးယစ်ဆေးဝါးနှင့် ထိန်းချုပ်ဓာတုဆေးဝါး တန်ဖိုးကျပ် ၁၄၃၆.၃၄ ဘီလီယံ (အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁ ဘီလီယံ) ဖမ်းမိခဲ့သည်။
ထိုဖမ်းမိမှုတွင် အိုက်စ် (မက်သဖက်တမင်း) ၁၇ တန် ကျော်ပါဝင်ပြီး ၂၀၁၉ ခုနှစ်ကထက် ၈ တန်နီးပါး ပိုများခဲ့သည်။ စိတ်ကြွ ဆေးပြားအနေဖြင့်လည်း ၂၀၂၀ တွင် ဆေးပြား ၃၂၈.၄၁ သန်းနှင့် စိတ်ကြွဆေးပြားအကြေမှုန့် ၂ တန်ကျော်ဖမ်းမိခဲ့ပြီး ၂၀၁၉ ခုနှစ်ထက် စိတ်ကြွဆေးပြား ၂၁၉ သန်းပြားကျော် ဖမ်းမိခဲ့သည်။
မူးယစ်မှောင်ခိုများ အနေဖြင့်လည်း မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ကုန်ကြမ်းအနေဖြင့် မူလသတ်မှတ်ထား သည့် စာရင်းတွင် မပါဝင်သည့် ဓာတုပစ္စည်းများအား ပြောင်းလဲ အသုံးပြုမှု ရှိလာသည့်အတွက် ကုလသမဂ္ဂ မူးယစ်ဆေးဝါး ကော်မရှင် (CND) က သတ်မှတ်သည့် ဓာတုပစ္စည်း ၃ မျိုးနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ လိုအပ်ချက်အရ သတ်မှတ်သည့် ၇ မျိုးတို့အား ထိန်းချုပ် ဓာတုပစ္စည်းများအဖြစ် တိုးမြှင့်သတ်မှတ်ခဲ့ရကြောင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ဆိုထားသည်။
You may also like these stories:
တာချီလိတ်၌ မူးယစ်ဆေး ကျပ် ၁၄ ဘီလီယံကျော်ဖိုး ဖမ်းမိပြီးနောက် ခရိုင်ရဲရုံး ပစ်ခတ်ခံရ
ဆယ်ကျော်သက်တဦးကို လည်ပင်းအထိမြေမြှုပ်ပြီး ညှင်းဆဲဟု HRW ပြော
