တရုတ် နှင့် မြန်မာဖက်စပ်ကုမ္ပဏီ Myanmar CNMC Nickel က နှစ်ရှည်လုပ်ငန်းလုပ်ကိုင်ရရှိထားသော တကောင်းနီကယ်စက်ရုံသို့ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးနေသော လျှပ်စစ်တာဝါတိုင် သုံးတိုင်သည် ဇန်နဝါရီလ ၇ ရက်နေ့က မိုင်းခွဲတိုက်ခိုက်ခံခဲ့ရကြောင်း သိရသည်။
မိုင်းဖောက်ခွဲမှုကြောင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားလိုင်းတာဝါတိုင်များ ပျက်စီးခဲ့ပြီး လျှပ်စစ်မီးများ ပြတ်တောက်ခဲ့ကာ စက်ရုံလုပ်ငန်းလည်ပတ်မှု ရပ်တန့်သွားခဲ့သည်။ ထိုတိုက်ခိုက်မှုကို ၎င်းတို့လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ထီးချိုုင့် PDF က ဆိုထားသည်။
ထိုစီမံကိန်းကို၂၀၀၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်မှ စတင်ကာ အမှတ် ၁ သတ္တုတွင်း လုပ်ငန်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံပိုင် China Nonferrous Metal Mining ကုမ္ပဏီနှင့် ထုတ်လုပ်မှုအပေါ် ခွဲဝေ ခံစားသည့် စနစ်ဖြင့် တကောင်းတောင် နီကယ်စီမံကိန်းကို နှစ် ၂၀ သက်တမ်းဖြင့် လုပ်ငန်းလုပ်ကိုင်နေခြင်းဖြစ်သည်။
တကောင်းတောင် နီကယ်စီမံကိန်းသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် အကြီးဆုံး နီကယ်ထုတ်လုပ်ရေး စီမံကိန်း တခု ဖြစ်သလို တရုတ်အစိုးရပိုင် ရင်းနှီးမြှပ်နှံမှု တခုဖြစ်ကာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုအားဖြင့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်း ၈၀၀ ရှိ၍ ၁ နှစ်လျှင် နီကယ် ထုတ်လုပ်မှုသည် တန်ချိန် ၈.၅ သောင်းဖြစ်ကြောင်း Myanmar CNMC Nickel ကုမ္ပဏီ၏ ထုတ်ပြန်ထားမှုများအရ သိရသည်။
စစ်ကိုင်းတိုင်း ထီးချိုင့်မြို့နယ်အတွင်းရှိ တကောင်းတောင် နီကယ်စက်ရုံအတွက် လိုအပ်သော နီကယ်သတ္တုရိုင်းမြေစာ ကို မန္တလေးတိုင်း သပိတ်ကျင်းမြို့နယ်ရှိ တကောင်းတောင်မှ တဆင့် ရှည်လျားသော ပိုက်လိုင်းဖြင့် သွယ်တန်းကာ ရယူခြင်းဖြစ်ပြီး နေ့စဉ် နီကယ်သတ္တုရိုင်းမြေစာ တန်ချိန် ၅၀၀၀ အထိ ပေးပို့လျက်ရှိသည်။
ယင်းကိစ္စနှင့် ပတ်သက်ပြီး ရန်ကုန်ရှိ တရုတ်သံရုံးက အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ NUG သို့ ဆက်သွယ်ကြောင်း စုံစမ်းသိရှိရသော်လည်း အသေးစိတ်ကို မသိရှိရပေ။
ယင်းဖြစ်ရပ်သည် လွန်ခဲ့သော တနှစ်က စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖေါက်မှုများနှင့် အရပ်သားသေဆုံးမှု တိုးပွားနေသောအချိန်တွင် တရုတ် သယံဇာတတူးဖေါ်ရေး ကုမ္ပဏီများအနေဖြင့် ပိုမိုတာဝန်သိသော နည်းလမ်းကျင့်သုံးပြီး မြန်မာနိုင်ငံမှ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများ ရုတ်သိမ်းရန်တောင်းဆိုနေချိန်နှင့်လည်း တိုက်ဆိုင်နေသည်။
Publish What You Pay Australia က ထုတ်ပြန်သောအစီရင်ခံစာအရ ၂၀၂၀-၂၁ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်အတွင်း စစ်ကောင်စီသည် တရုတ်နိုင်ငံက လုပ်ကိုင်နေသည့် သယံဇာတတူးဖေါ်ရေးလုပ်ငန်းများမှ ခန့်မှန်းခြေ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၇၂၅ သန်းရရှိကြောင်းသိရပြီးနောက် တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများက တွန်းအားပေးလာကြခြင်းဖြစ်သည်။
“သယံဇာတတူးဖေါ်ရေးလုပ်ငန်းဟာ အခွန်နဲ့လုပ်ကိုင်ခွင့်အတွက် စစ်ကောင်စီအတွက် အကျိုးအမြတ်အရမ်း ရတဲ့လုပ်ငန်းဖြစ်တယ်” ဟု ပွင့်လင်းမြင်သာမှုနှင့် တာဝန်ခံမှု လှုံ့ဆော်သော နိုင်ငံတကာ မဟာမိတ်များ၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သော Publish What You Pay Australia မှ နိုင်ငံဆိုင်ရာ ဒါရိုက်တာ ကလန်စီ မေါ ပြောသည်။
“စစ်ကောင်စီမှာ ငွေကြေးလည်းမရှိ နိုင်ငံခြားငွေလည်းမရှိတာကြောင့် သယံဇာတတူးဖေါ်ရေးလုပ်ငန်းက ဝင်ငွေကို ပြည်သူတွေကို ဖိနှိပ်ဖို့ စစ်လက်နက်ပစ္စည်းအတွက် သုံးနေတာမျိုး တော်တော်လေးဖြစ်နိုင်တယ်” ဟုလည်း သူပြောသည်။
“တရုတ်အစိုးရက မြန်မာက သယံဇာတတူးဖေါ်ရေးမှာအကြီးမားဆုံးပါဝင်ပတ်သက်နေတော့ သူတို့ရဲ့ အခန်းကဏ္ဍက အရမ်းကြီးမားတယ်” ဟုလည်း သူပြောသည်။
မြန်မာနိုင်ငံမှ အကြီးမားဆုံး သယံဇာတ တူးဖေါ်ရေးလုပ်ငန်း ၃ ခုကို တရုတ်အစိုးရပိုင်လုပ်ငန်းများက လုပ်ကိုင်နေသည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် လွန်ခဲ့သောနှစ်ဖေဖေါ်ဝါရီလက အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဖရိုဖရဲဖြစ်နေပြီး စစ်ကောင်စီ၏ သွေးချောင်းစီး နှိမ်နင်းမှုအတွင်း လူပေါင်း ၁၄၀၀ ကျော် အသတ်ခံရကြောင်း လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့တခုဖြစ်သည့် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်းက ဖေါ်ပြသည်။
စစ်အုပ်စု၏ ပင်မဝင်ငွေရင်းမြစ်သည် ရေနံ၊ သဘာဝဓါတ်ငွေ့၊ ကျောက်မျက်နှင့် သတ္တုတူးဖေါ်ရေး စသည့် တိုင်းပြည်၏ သဘာဝသယံဇာတများအပေါ် ပိုမိုမှီခိုနေမည်ဖြစ်ကြောင်း လွန်ခဲ့သော နိုဝင်ဘာက ထုတ်ပြန်သည့် Publish What You Pay Australia အစီရင်ခံစာက ဟောကိန်းထုတ်ထားသည်။
စစ်ကောင်စီနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်ရန် ဒီမိုကရေစီအင်အားစုက တောင်းဆိုမှုကို တရုတ် ကုမ္ပဏီများ ဖြည့်ဆည်းပေးသင့်ကြောင်း သြစတြေးလျနိုင်ငံ ကာတင်တက္ကသိုလ် စီမံခန့်ခွဲရေးကျောင်းမှ နိုင်ငံတကာ စီးပွားရေး တွဲဖက်ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ ထွေးထွေးသိန်းက South China Morning Post သတင်းတပုဒ်တွင် ပြောသည်။
“မြန်မာနိုင်ငံကို အုပ်ချုပ်မရဖြစ်လာရင်၊ မတည်ငြိမ်တဲ့ မြန်မာဟာ တရုတ်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေ လုံခြုံတည်မြဲမှုကို ခြိမ်းခြောက်လာမယ်။ အခုလောလောဆယ်တော့ စစ်အုပ်စုက မြန်မာကို တည်ငြိမ်အောင် လုပ်နိုင်ပုံမရဘူး” ဟုလည်း ဒေါက်တာထွေးထွေးသိန်း ပြောသည်။
You may also like these stories:
တကောင်းနီကယ်စက်ရုံက အလုပ်သမားတွေရဲ့ ဒုက္ခ
တရုတ်-မြန်မာ စီးပွားရေးစင်္ကြန်စီမံကိန်းများ အမြန်ဆုံးပြန်စရန် စစ်ကောင်စီ မျှော်လင့်
တရုတ်ပိုင် ငှက်ပျောစိုက်ခင်းများက မြန်မာနှင့် လာအိုကို ဂုတ်သွေးစုပ်
ဇောက်ထိုးကျနေသည့် မြန်မာ့စီးပွားရေး
