ပြည်တွင်းသို့ နယ်စပ်မှ တဆင့် တရုတ်ရွှေများ မှောင်ခို ဝင်ရောက်လျက် ရှိကြောင်း ရန်ကုန်တိုင်း ဒေသကြီး ရွှေ လုပ်ငန်းရှင်များ အသင်း ဥက္ကဋ္ဌ ဦးမျိုးမြင့်က ဧရာဝတီသို့ ပြောသည်။
လက်ရှိအချိန်တွင် ပြည်တွင်းရွှေ ထုတ်လုပ်သည့် လုပ်ကွက်များ ရပ်နားထားရခြင်းကြောင့် ရွှေကုန်ကြမ်း ရှားပါး နေသဖြင့် တရုတ် ကိုးသုံးလုံး ရွှေများ ပြည်တွင်းသို့ မှောင်ခိုဝင်နေကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။
ဦးမျိုးမြင့်က“ကျနော်တို့ဘက်က ကုန်ကြမ်း ရှားတဲ့အခါကျတော့ မူဆယ်တို့ တာလီတို့ ကျိုင်းတုံတို့ဘက်ကနေ ရန်ကုန်၊ မန္တလေး ဈေးကွက်တွေကို ဝင်တယ်။ ဒီရွှေတွေက မန္တလေးကနေပြီးတော့ တမူး အဲဒီကနေ အိန္ဒိယဘက်လည်း ပြန် ထွက် တယ်။ တရားဝင် စာရွက်၊ စာတမ်းနဲ့ ဝင်တာ မဟုတ်ဘူး။ ရွှေလီဘက်မှာက အခွန်လွတ်ဆိုတော့ ဘဏ်တွေ ကနေ ရောင်း ပေးတယ်။ ဒါကြောင့် တအားပေါတယ်”ဟု ပြောသည်။
တရုတ်ရွှေများသည် ပုံစံအမျိုးမျိုးနှင့် ရန်ကုန် ရွှေဈေးကွက် အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်နေပြီး ရွှေဆိုင်များ အနေနှင့် ပုံစံ အမျိုးမျိုး သွန်းလောင်းခြင်း၊ လက်ဝတ်ရတနာ ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်ခြင်းကို ပြန်လည် လုပ်ဆောင်ပြီး ရောင်းဝယ် ဖောက်ကားမှု ပြုလုပ်ကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။
“မြန်မာ့ရွှေနဲ့တော့ အရည်အသွေး မကွာခြားဘူး။ အကုန် လုပ်လို့ရတယ်။ ဒီဘက်ကတော့ ၉၉ ဒသမ ၉ ရာခိုင်နှုန်းမီ အောင် မလုပ်နိုင်ဘူးပေါ့။ အဓိက ရွှေလိုနေတာက ဒီကဈေးနဲ့ နယ်စပ်ဈေးနဲ့က ကျပ် ၁ သိန်းခွဲလောက် ကွာတယ်။ အဲဒီတော့ ရန်ကုန်ကို ဝင်ပြီးရင် မန္တလေး၊ တမူး၊ ချင်း၊ ကလေးဝ၊ ဖလန်းဘက်ကနေ အိန္ဒိယ ပြန်ထွက်တာ များတယ်” ဟု ဦးမျိုးမြင့်က ရှင်းပြသည်။
ပြည်တွင်း၌ ရွှေတွင်းများတူးရန် ခက်ခဲနေခြင်းကြောင့်လည်း ရွှေကုန်ကြမ်းရှား၍ နယ်စပ်မှ ရွှေများဝင်လာခြင်း ဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် သဘာဝ သယံဇာတ အရင်းအမြစ်များ တူးဖော် ထုတ်လုပ်သည့် လုပ်ငန်းများ ပွင့်လင်းမြင်သာမှု ဖော်ဆောင်ရေး (EITI) အစီရင်ခံစာ မပြီးသေးသဖြင့် သက်တမ်းတိုးရန် ရွှေလုပ်ကွက် ၈၀ ရာခိုင်းနှုန်းခန့် တူး၍ မရဘဲ ကျန်ရှိနေကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။
ရန်ကုန် ရွှေဈေးကွက်သည် တရက်လျှင် ရွှေပိဿာချိန် ပျမ်းမျှ ၅၀ အထိ လိုအပ်ချက်ရှိပြီး မြို့တွင်း၌ ရွှေဆိုင်ပေါင်း ၁ သောင်း ကျော် အထိ ရှိကြောင်း သိရသည်။
သယံဇာတနှင့် သဘာ၀ ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ကြီးဌာန ညွှန်ကြားရေးမှူး ဦးတင်ထွန်းဝင်းက“လုပ်ကွက်တွေ ချထားပေးမှု နည်းတယ်ဆိုတာ အခုလောလောဆယ် ကျနော်တို့ စက်မှုလုပ်ကွက်တွေကို ခွင့်ပြုပေးဖို့ စိစစ်နေတုန်းမို့ ပါ။ အခု နောက်ပိုင်း လုပ်ကွက်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းမှု အစီရင်ခံမှုတွေ ဒါတွေ ရေးဆွဲတင်ပြပြီးမှ ပတ်ဝန်း ကျင် ထိန်းသိမ်းရေး ဦးစီးဌာန (ECG) က ကြည့်ပြီးမှသာ ခွင့်ပြုမယ့် အနေအထား ဖြစ်တယ်။ ဒါကြောင့် အခု အချိန်က ခွင့်ပြုပေးမှု နည်းတာပါ”ဟု ဧရာဝတီသို့ ပြောသည်။
ယခု ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘဏ္ဍာနှစ် သြဂုတ်လကုန်အထိ ပဲခူး၊ မန္တလေး၊ စစ်ကိုင်း၊ ကချင်၊ ကရင်၊ မွန်၊ တနင်္သာရီနှင့် ရှမ်းပြည်နယ် အရှေ့ပိုင်း၊ မြောက်ပိုင်းနှင့် တောင်ပိုင်းတို့မှ ရွှေ အောင်စ ၂၆၅၀ ဒသမ ၅၈၀၁ ထုတ်လုပ် ထားကြောင်း သတ္တုတွင်း ဝန်ကြီးဌာန စာရင်းများအရ သိရသည်။
သတ္တုလုပ်ကွက်များ အနေနှင့် အကြီးစား ၁၄၆ ခု၊ အလတ်စား ၁၅ ခု၊ အသေးစား ၈၉၃ ခု၊ စမ်းသပ် ၁၃၈ ခုနှင့် လက်လုပ် လက်စား လုပ်ကွက် ၁၇ ခု ရှိကြောင်း ဝန်ကြီးဌာန စာရင်းများတွင် ပါရှိသည်။
လက်ရှိတွင် ဒူဘိုင်းကုမ္ပဏီတခုက အာဖရိကမှ ရွှေများမြန်မာနိုင်ငံ သယ်ယူ၍ ရွှေသန့်စင်သည့် လုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင် ပြီး ပြည်ပသို့ ပြန်လည်တင်ပို့ရန် ညိုနှိုင်း ဆွေးနွေးမှုများ ရှိနေသည်ဟု ရန်ကုန်တိုင်း ဒေသကြီး ရွှေလုပ်ငန်းရှင် အသင်း မှ သိရ သည်။
ရွှေကုန်သည် ပွဲစား တဦးက“ရွှေဈေးကွက်ကတော့ အခု အေးနေတယ်။ ကျရမယ့် အချိန်ရောက်နေပြီ။ ဟိုဘက်ရက် က ကျပ် ၂ သိန်းကျော်လောက် တက်ထားတော့ အခုက ပြန်ကျနေတဲ့ရက် ဖြစ်တယ်။ ဒါပေမယ့် အတက်အကျက သိပ်မငြိမ် သေးဘူး”ဟု ပြောသည်။
စက်တင်ဘာလ ၂၆ ရက် ရွှေဈေးနှုန်းမှာ အကယ်ဒမီ အခေါက်ရွှေ ၁ ကျပ်သား ၁၂ သိန်း ၃ သောင်းကျော်နှင့် ကမ္ဘာ့ ရွှေ တအောင်စ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၁၅၀၇ ဒေါ်လာဖြစ်ပြီး လက်ဝတ်ရတနာ ၁၅ ပဲရည် ဈေးမှာ ၁ ကျပ်သားလျှင် ကျပ် ၁၁ သိန်း ၅ သောင်းကျော်ဖြင့် ရောင်းဝယ်လျက် ရှိကြောင်း သိရသည်။
You may also like these stories:
ထိုးတက်နေတဲ့ ရွှေဈေး ဘဏ်ချေးငွေ ဂယက်ကြောင့်လား
ရွှေ အရောင်းအဝယ်တွင် ကွန်ပျူတာစနစ် အသုံးပြုရန် စီစဉ်
ရွှေဈေး ကျပ် ၁၂ သိန်းအထိ မြင့်တက်လာ
ပြည်ပသို့ ရွှေတင်ပို့ရေး အခက်အခဲများ ရှိ၍ မပို့နိုင်သေး
